Kızgınlık duygusunu anlamak ve kontrol etmek

Gönül DANGAÇ

Öfke ve kızgınlık, çok kısa sürse bile, ortaya çıktığı andan itibaren öfkeli kişiyi ve kişinin çevresindekileri olumsuz etkiler. Örneğin aile içinde biri kızgınlığını sözlü ya da fiziksel saldırı ile ortaya koyarsa bu durum diğer bireyler için yaralayıcı, yıldırıcı ve tehdit edici olacaktır. Bu da aile bireylerinin doğal davranmasını engelleyecektir. Aile bireyleri kızgınlığını bu biçimde gösteren kişiden uzaklaşacak, aynı durum yaşanmasın diye duygu ve düşüncelerini söylemeye çekinecektir.

Kızgınlık normal, sağlıklı ve insani bir duygudur. Ancak kontrolden çıktığı ve yıkıcı olduğu zaman birçok probleme neden olur. Kızgınlığın bizim düşmanımız mı yoksa dostumuz mu olacağı onu nasıl ifade ettiğimize bağlıdır.

Saldırgan davranış kızgınlığın olduğu gibi ifadesidir. Öte yandan eğer kızgınlığımızı bastırır, hiç ifade etmezsek kızgınlık giderek büyür ve ilerde daha şiddetli tepki vermemize ya da vücudumuzda sağlıksız değişimlere neden olur. İfade edilmemiş kızgınlık düşmanca tavırlara dönüşebilir; korku, suçluluk hissi, öc alma isteği, içine kapanma gibi duyguların ortaya çıkmasına sebep olur.

Kızgınlık duygusunun altında incinme, hayal kırıklığı, utanma, korku, varlığımızın tehdit altında olduğunu hissetme gibi başka duygular vardır. Bu duyguların varlığını kabul etmekte zorlanıyor ya da göstermemeye çalışıyor olabiliriz. Her iki durumda da kızgınlık yaşarız.

Kızgınlık bir çeşit tavırdır. Örneğin eşimizin bizi terk etmesinden ya da bizi işe yaramaz biri olarak değerlendirmesinden korkuyor olabiliriz. Bu duyguları kendimize bile itiraf etmek kolay değildir. Acı veren duygudan uzaklaşmak için kızgınlığı bir tavır olarak ortaya koyarız ama aslında kızgınlığın altındaki acının bu şekilde yok olmayacağını bilmeliyiz.

Kızgınlık duygusundan kaçamayız ama kızgınlıkla nasıl baş edeceğimizi öğrenebiliriz.

Aile birliğinin olumsuz etkilenmemesi için öfkeyi kontrol etmeyi ve daha verimli şekilde ifade etmeyi öğrenebiliriz.

Şiddete başvurmadan kızgınlığı yaşamak için: