TÜRKİYE DE ERP UYGULAMALARI (2nci Bölüm)

0
Want create site? Find Free WordPress Themes and plugins.

Yazının Başını okumak için

 
 
ERP kurulum süresi

Çalışma kapsamında kurumların ERP kurmaya ay ve yıl bazında ne zaman karar verdikleri, kuruluma ne zaman başladıkları ve ne zaman tamamladıkları veya tamamlamayı planladıkları gibi süreye ilişkin parametreler de araştırıldı.

Tablo 3.3. ERP Kurulum Sürelerine İlişkin Değerler

Tablo 3.3, kurumların ankete ERP kurulum süreleriyle ilgili vermiş oldukları yanıtlar değerlendirilerek hazırlanmış bir özet niteliğindedir. Bu tabloya göre, firmalar, ERP kurmaya karar verdikten ortalama 23 ay, kuruluma başladıktan sonra da ortalama 16 ay içerisinde kurulumu tamamlamaktadırlar. Buradan çıkan bir diğer sonuç da firmaların ERP kurmaya karar verdikten ortalama 7 ay sonra kuruluma başlamalarıdır. Bekleme süresi ortalama 7 ay olsa da hiç beklemeden doğrudan kuruluma başlayan firmalar da göze çarpmaktadır.

İsveç-te yapılan benzer bir çalışma da tespit edilen süreler de bu çalışmadakine yakındır. İsveç-teki çalışmaya göre ortalama kurulum süresi, kurulum başladıktan sonra 17 aydır [Elhager et al., 2003].

Bu süreler, anketi yanıtlayan kurumların çalışan sayıları ile ilişkilendirildiğinde ortaya yüksek korelasyon katsayıları çıkmaktadır. Kurum mevcudunun Süre 2 ile arasındaki korelasyon katsayısı “0,86” iken, Süre1 ile arasındaki korelasyon katsayısı “0,74” olarak ortaya çıkmaktadır. Bu yüksek rakamlar ERP kurulum süresi ile kurum büyüklüğü arasında güçlü bir doğrusal ilişki olduğunu göstermektedir.

Kurulan modüller

Anket soru formunda kurumlara, ERP modüllerinden hangilerini kurmayı planladıklarını, hangilerinin kurulumlarını tamamladıklarını ve hangilerinin kurulumlarına devam ettikleri soruldu. Alınan yanıtlara göre hazırlanan Tablo 3.4-te modüller en çok tercih edilenden en az tercih edilene doğru sıralanmıştır. Buna göre, kurumların en çok “Satın Alma” modülünü önemsedikleri ve bu modülün kurulmaya başlanmadığı kurum olmadığı görülmektedir. “Satın Alma” modülünün tamamlanma oranı da %92,3 ile gene en üst sırada yer almaktadır. Bu modülü ilk üç sırada “Finans/Muhasebe” ve “Satış” modülleri takip etmektedir. Burada gözden kaçırılmaması gereken bir nokta, “MRPII” modülünün sadece imalat sektöründe faaliyet gösteren kurumlar incelendiğinde kendine hemen “Finans/Muhasebe” modülünün ardından 3. sırada yer bulduğudur. Gene sadece imalat sektöründeki firmalar incelendiğinde “İmalat Yön. Sist./Atölye Entegrasyonu” modülünün üst sıralara doğru tırmandığı görülmektedir.

En ön sıradaki modüller dışındaki modüller imalat ve hizmet sektörü baz alınarak yapılan sıralamada kendilerine farklı yerler bulabilmektedirler. ERP sistemlerine göre daha yeni kavramlar olan ve doğrudan ERP sisteminin bir parçası olup olmadıkları tartışma konusu olan “Tedarik Zinciri Yönetimi (SCM)” ve “Müşteri İlişkileri Yönetimi (CRM)” modüllerinin ülkemizde henüz kendilerine ciddi bir yer bulamadığı bu sıralamadaki yerlerinden anlaşılmaktadır.

İş dünyasında son yıllarda adı duyulmaya başlayan ve kurumların geçmişe yönelik verilerini yeniden düzenleyerek OLAP teknolojisi yardımıyla üç boyutlu sorgulamalar yapabilmelerini sağlayan “Veri Ambarı (Data Warehouse)” modülünün kurulumunu tamamlamış ya da tamamlamak üzere olan kurumların oranı %30-u bulmaktadır.

SCM, CRM ve “Veri Ambarı” gibi ERP-nin çekirdek modüllerinden olmayan ve geçmişi daha yeni olan modüllerin genelde nispeten daha büyük firmalar tarafından tercih edildiği gözlenmektedir. Gene de diğerlerine göre çok daha küçük olan bir firmanın da bu modülleri kurmaya başlamış olması küçük kurumların dahi bu modüllerden faydalanmak isteyebileceklerini göstermektedir.

Anketi yanıtlayan firmaların kurmayı tamamladıkları, kurmaya devam ettikleri ya da kurmayı planladıkları modüllerin ortalama sayısı 11,38 olarak ortaya çıkmaktadır ki bu ankette adı geçen toplam modül sayısının (17) %66-sına tekabül etmektedir.

Kurumlara ayrıca kullandıkları ERP yazılımlarını nasıl elde ettikleri de soruldu. Tüm firmalar ERP için dışarıdan bir paket satın aldıklarını ifade ederken, sadece bir firma tüm modülleri kendileri ürettiğini belirtti. Bu firma hariç tutularak diğer firmaların modüllerinin kökenine bakılırsa, modüllerin %93 oranında hazır bir ERP paketinin parçası olduğu, %3 oranında bir yazılım firmasına özel olarak yaptırıldığı ve %4 oranında da firmanın kendisi tarafından üretildiği görülmektedir. Zaten ankete katılan 13 firmadan 9-u kullandıkları modüllerin tamamının hazır bir paketin parçası olduğunu belirtmiştir. İsveç-te yapılan çalışmada ise firmaların %55-i tek bir ERP paketi kullandıklarını belirtirken, %30-u bir ERP paketi ile ilave modülleri bir arada kullandıklarını belirtmişlerdir. Tamamen firma içinde üretilen yazılım kullananların oranı ancak %2-dir [Elhager et al., 2003].

Kurumların kullandıkları modüllerin Internet uyumlu olup olmadıkları konusunda verdikleri cevaplar incelenirse, tüm modüllerin %65-inin Internet uyumlu olduğu görülmektedir. Bu yüksek oran kurumların uzaktan erişime müsaade eden Internet tabanlı uygulamaları tercih ettiklerini göstermektedir.

ERP kurulum maliyetleri

Tablo 3.5-te, anket çalışmasında elde edilen maliyet dağılımına ilişkin veriler ABD ve İsveç-te yapılan benzer bir çalışmadaki verilerle birlikte sunulmuştur [Mabert et al., 2001] [Elhager et al., 2003]. Maliyet dağılım verilerine bakıldığında firmaların birbirlerine oranla çok farklı cevaplar vermiş oldukları dikkat çekmektedir. Bu farklılıklar incelendiğinde kurumların diğer özellikleriyle doğrudan bağlantı kurmak oldukça güçtür. Bu durumda kurumların ERP kurulum maliyetleri açısından gösterdikleri farkların kendi iç yapılarındaki dinamiklerden kaynaklandığı varsayılabilir.

Tablo 3.4. Kurulan Modüller (Tercih Edilme Sırasına Göre)


Tablo 3.5. ERP Kurulum Maliyet Dağılımı (Türkiye – ABD – İsveç karşılaştırma)

Verilere göre firmaların ERP maliyetlerindeki en büyük kalemleri yazılım ve onun hemen ardından donanım maliyetleri oluşturmaktadır.

Bu değerler, ABD-de ve İsveç-te yapılan araştırma sonuçları ile kıyaslandığında ise ortaya ilginç sonuçlar çıkmaktadır. Örneğin Türkiye-de en ağırlıklı maliyet kalemi olan Yazılım, ABD-de son sıralarda kendine yer bulabilmektedir. ABD ve İsveç-te en büyük kalem %30 ile Danışmanlık iken Türk
iye-de bu kalem ancak %14,3-lük bir payla üçüncü sırada bulunmaktadır. Bu durum Türkiye-deki işgücü maliyetlerinin ABD-dekine oranla düşüklüğü ile ve belki de Türkiye-deki firmaların bilgiye ABD-de olduğu kadar değer vermemeleri ile açıklanabilir. Bunu destekleyen bir diğer faktör olarak da Eğitim kalemleri arasındaki farklılık gösterilebilir. Türkiye-de %6,4 olan Eğitim maliyetleri, ABD-de %15 mertebesindedir. Türkiye-de bazı firmalar ilginç bir şekilde ERP eğitim maliyetlerinin %0 olduğunu belirtmişlerdir. Bu, ERP için en azından son kullanıcıların mutlaka eğitim almaları gerektiği düşünüldüğünde çok akla yatkın bir değer olmasa da alınan cevaplar bu yöndedir. Bu firmalar toplam maliyet içerisinde eğitime ayrılan bölümün önemsenmeyecek oranda az olduğunu düşünüyor olabilirler.

Kurulum aşamasında karşılaşılan güçlükler

ERP kurulumu esnasında karşılaşılan güçlükler aşağıda en çok rastlanan sorundan an az rastlanana doğru sıralanarak bir liste halinde verilmiştir.

• Kurum çalışanlarının yeni sistemin getireceği değişikliklere direnç göstermesi

• Altyapı yetersizliği (telekom hatlarının yetersizliği gibi)

• Danışmanlık hizmet kalitesinin yeterli düzeyde olmaması

• Operasyonel iş süreçlerinin yeni sistem uyarınca değiştirilme gerekliliği

• Kurumun genel olarak sistemi kabul etmekte (sisteme adapte olmakta) zorlanması, birimlerin yeni sisteme duyarsız yaklaşımı

• Kurulum ekibinin başka işlerle de uğraşıyor oluşu

• Son kullanıcıların yeterince kalifiye olmaması

• Sisteme ait dokümantasyon eksikliği

• Kurulum esnasında üretimin durdurulamaması, kurulumun üretim devam ederken yapılma zorunluluğu

• Sistem kurulumuna ait bütçe oluşturmanın zorluğu

• Proje yönetimi faaliyetinin yeterince iyi yapılamaması

• Kurulum ekibi içindeki sirkülasyon, ekibin sabit kalamaması

• Kullanılan yazılım için yurt içindeki desteğin yetersiz oluşu, yurt dışından yardım alma zorunluluğu

• Üst yönetimin yeni sistemi yeterince sahiplenmemesi

• Mevcut kullanılan sistemden yeni kurulan sisteme veri aktarımının zorluğu

• Yazılımdaki hatalar

• Yazılımın iş süreçleri uyarınca özelleştirilmesinin (customization), kuruma özel raporların oluşturulmasının zor oluşu

Yatırımın geri dönüşü

ERP sistemi gibi büyük teknolojik yatırımlar yapılmadan önce yapılması öngörülen işlerden biri, yatırımın iş değerini ölçmeye yönelik olarak yatırımın geri dönüşünün hesaplanmasıdır. Bu açıdan kurumların bu tip bir çalışma yapıp yapmadıklarına yönelik olarak sorulan soruya alınan yanıtlar oldukça ilgi çekicidir. Buna göre anketi yanıtlayan firmalardan 9 adedi (%69) böyle bir hesaplama yapılmadığını ya da yapılamadığını ifade etmişlerdir. Diğer 4 firmanın yatırımın geri dönüşüne ilişkin verdikleri sürenin ortalaması 1,87 yıldır. Alınan yanıtlardan en büyüğü 2,5 yıl en küçüğü ise 1 yıldır. 1 yıl yanıtını veren firma, katılan firmalar içinde en küçük olanıdır.

Bölüm 4.2-de incelenen ve ABD-de ERP üzerine yapılan araştırma sonuçlarında elde edilen yatırımın geri dönüşü değerlerinin ise %5-20 (toplam yatırım değeri üzerinden yıllık geri dönüş oranı) aralığında olduğu görülmektedir [Mabert et al., 2001]. Bu rakamlar geri dönüş süresinin 5 ile 20 yıl arasında değiştiği anlamındadır. Bu değerler, bu çalışmada elde edilenlerle kıyaslandığında oldukça büyük değerlerdir.

Devamı ..  http://www.biymed.com/haberci/haber_oku.asp?haber=226

Did you find apk for android? You can find new Free Android Games and apps.
Share.

Leave A Reply